Eet Jij Glutenvrij? Ik Hoop Het Niet!

Eet Jij Glutenvrij? Ik Hoop Het Niet!

Als je het internet moet geloven is bijna elke kwaal te wijten aan het feit dat je gluten eet. Het wordt door antibroodauteurs zelfs de tabak van deze generatie genoemd. Deze uitspraken worden met een goed gevoel voor drama verspreid als confetti. Het is niet gek dat je bang bent om nog langer brood te eten. Maar is het waar: zijn gluten je vijand?

Stuk uit mijn nieuwe boek Kickstart – leestijd: 2 minuten

KICKSTART

Het is handig om te weten wat gluten nou precies is. Gluten is de verzamelnaam voor glutenines en gliadines, twee groepen eiwitten die van nature in bepaalde granen voorkomen. Zo bestaat tarwe voor 80 procent uit gluten en daarom kunnen mensen met coeliakie (glutenintolerantie) tarwe en andere granen, zoals rogge, gerst en spelt, niet verdragen. Dit is geen pretje want het slijmvlies van de dunne darm wordt zwaar beschadigd en zorgt voor onder andere erge buikpijn, slechte opname van voedingsstoffen en misselijkheid. Om van de klachten af te komen moet een levenslang dieet gevolgd worden waarbij gluten heel streng vermeden moeten worden. Dat betekent geen koek, brood, ontbijtgranen, crackers, pasta en gebak meer. Maar ook geen producten meer waar gluten in verstopt zitten, zoals gepaneerd eten, sojasaus, kant-en-klare soepen en kruidenmengsels.

Glutenvrij eten is tegenwoordig een trend en steeds meer mensen denken coeliakie of een zelfbenoemde overgevoeligheid te hebben. De cijfers laten echter zien dat slechts 1 op de 100 mensen coeliakie heeft. Bovendien tonen onderzoeken aan dat de symptomen bij niet-coeliakiepatiënten niet altijd komen door gluten, maar door het zogenaamde nocebo-effect. Dit nocebo-effect is het tegenovergestelde van het placebo-effect: doordat mensen denken dat ze ziek, zwak en misselijk worden van bepaald voedsel, krijgen ze na het eten ervan ook daadwerkelijk lichamelijke klachten!

Eet jij glutenvrij

Dat de klachten niet altijd van de gluten komen wordt geïllustreerd met het volgende onderzoek: wekenlang werd er voor deelnemers speciaal gekookt zonder dat zij en de onderzoekers wisten wát er precies in het eten zat (dubbelblind gecontroleerde studie). Eén groep kreeg glutenvrij te eten, één groep kreeg weinig gluten en de laatste groep kreeg veel gluten. Nu komt het bizarre: de klachten verergerden bij alle groepen. De angst dat voeding je ziek maakt zorgt dus al voor fysieke klachten.

Het is jammer dat granen zo massaal vermeden worden. Volkoren granen bevatten heel gezonde voedingsstoffen, zoals voedingsvezels, langzame koolhydraten, ijzer, zink en b-vitamines. Vrees daarom niet voor graan; dat kan je namelijk zieker maken dan het eten van brood. Variatie is natuurlijk altijd goed. Af en toe volkorenspeltpasta in plaats van tarwepasta, havermout in plaats van Brinta en quinoa in plaats van couscous.

Vermijden is alleen zinvol bij een écht bewezen glutenintolerantie of -overgevoeligheid. Je gaat immers toch ook geen appels mijden omdat de buurman een appelallergie heeft?

Wat zijn jouw gedachten hierover? Laat het mij weten in de comments!


rectangle

Vind je het moeilijk om gezond te eten en zelf goede recepten te verzamelen? Daar kan ik je bij helpen! Via mijn pagina over Persoonlijk Voedingsadvies vind je meer informatie over mijn begeleiding als diëtist.

Ook lees je alles over gezond eten in mijn ebook Kickstart! Te bestellen via mijn webshop.

Kickstart mockup

You May Also Like

12 Comments

  • Jon
    22 augustus 2016 22:21

    Heel goed Lisa. Ik had laatst nog een gesprek met iemand die dacht geen gluten te moeten eten. Ik heb haar gezegd dat ze goed moest oppassen als Veganist en dat ze haar onderzoek moest doen hoe ze gevarieerd kon eten om alsnog alles binnen te krijgen wat ze nodig heeft. Als veganist krijg ik ZO veel uit granen. Ik zou niet zonder kunnen. Ik heb het idee dat ik het Necebo effect overal tegen kom. Leuk dat het nu een naam heeft. Kijken of ik ze er van kan overtuigen. Vast niet :). Ken je die aflevering van House op het vliegtuig waar iemand een enge ziekte heeft? Zodra hij de symptomen noemt heeft opeens iedereen er last van, maar bij landing bleek dat die persoon helemaal niet ziek was. Erg grappig hoe dat werkt.

    • Lisa Steltenpool
      23 augustus 2016 05:50

      Thanks Jon! En het klopt absoluut dat granen bij een vegan dieet een grote rol spelen. Je kunt dit niet zomaar weglaten.

      Die aflevering van House heb ik toevallig gezien!! Heel bizar dat iedereen echt zwaar ziek leek te worden. Er is ook een aflevering geweest waarbij House dacht dat hij morfine kreeg. Bleek een placebo te zijn: maar zijn pijn in zijn been was weg. Totdat hij het hoorde natuurlijk 😉

  • Sofie
    29 augustus 2016 13:57

    Ik heb er ook een dubbel gevoel bij… Ik probeer zoveel mogelijk vegan te eten en ik probeerde ook eens glutenvrij te eten, maar ik eet vooral volkoren of speltpasta. Ik eet suikervrij en daar raden ze aan om zo weinig mogelijk graan te eten maar ik eet wel de volkoren varianten.

    • Lisa Steltenpool
      30 augustus 2016 10:17

      Hoi Sofie! Heel goed toch, er zitten veel voedingsstoffen in volkoren tarwe & spelt pasta. Het zijn juist de witte granen die ongezond zijn 🙂

  • Lindsay
    20 september 2016 11:13

    Zeker stof tot nadenken. Maar ik had graag het uitgebreide verslag gelezen van dat onderzoek…waar kan ik het terug vinden?

  • lia
    23 september 2016 15:38

    Maar er zijn echt mensen die geen tarwe kunnen verdragen. Hoop ooit dat er iemand iets vindt. Zal mijn leven een stuk makkelijker maken.
    Mijn oma had het trouwens ook,alleen zij wist niet dat het door de tarwe komt. Ik vind het heel jammer dat er groepen zijn die last hebben van gluten of wat het ook is. Maar dat wij bij een groep worden weggezet als aanstellers. Ik zou er graag van af willen. Hopelijk komen er dietisten zoals jij die deze klachten ook serieus gaan nemen. Want het is echt geen pretje.
    Het Atkins en Paleo dieet zorgt dat ik geen klachten heb. En helpt mij zeer goed. Veel groente,wat fruit,wat vlees,vis,noten. En vezels haal ik uit groente en psyliumvezels. Dus je gaat automatisch veel drinken. Daardoor kan ik een normaal leven op nahouden.

  • anna
    27 september 2016 11:22

    Ja jammer van de gluten hype, ik kan zelf echt niet tegen gluten (heb jaren moeten herstellen van een kapotte darm) en dan is het echt irritant dat men je wegzet als hipster.
    Wel is het zowel vegan eten + glutenintolerant zijn lastig om geen tekorten op te bouwen. Ik heb nu eindelijk de juiste manier gevonden om veel te varieren etc, maar hoop dat tekorten voorlopig uitblijven nu.
    Ik gebruik wel supplementen, B12, D3 en Vegan Omega 3.
    Het is wel belangrijk te vermelden dat je schrijft bij Coeliaki dat dat een glutenintolerantie is, maar coeliaki is een auto-immuun ziekte, echt wezenlijk anders dan de intolerantie.
    Ik ga je volgen!
    Succes! Groetjes, Anna

    • Lisa Steltenpool
      28 september 2016 16:14

      Hoi Anna!

      Ja dat kan ik mij goed voorstellen. Het is nu een hype, enerzijds fijn want er komt meer aanbod van glutenvrije producten .. maar anderzijds word je minder serieus genomen. Coeliakie is een serieuze ziekte en voor jou is vermijding van gluten zo belangrijk voor je darmen. En het is inderdaad een auto-immuunziekte, maar het synoniem van coeliakie is glutenintolerantie (heb ik niet bedacht 😉 ).

      Goed dat je nu een balans hebt gevonden en je vitamine B12, vitamine D en omega-3 bijneemt. Mocht je ooit vragen hebben over je voeding mag je mij altijd mailen.

      Groetjes Lisa

  • Sanne
    9 oktober 2016 12:02

    Hi Lisa!
    Wat een goed en fijn artikel.
    Ik heb natuurlijk ook meegekregen dat veel mensen glutenvrij eten en hoewel ik er dan weinig van weet, lijkt het me eigenlijk ook onnodig om geen gluten te eten als je daar niet intolerant of overgevoelig voor bent. Het lijkt me ook vervelend voor mensen die wel intolerant zijn voor gluten, omdat er zo’n hype naast leeft. Het voordeel daarvan moet wel zijn dat er meer producten beschikbaar zijn voor mensen met een glutenintolerantie, omdat bijvoorbeeld bij snacks en dergelijke er meer op wordt gelet dat er geen gluten in zitten.

    • Sanne
      9 oktober 2016 12:03

      (mijn reactie gaat hier verder!)
      Ik heb zelf nooit gesnapt waarom mensen glutenvrij eten, ik kan me daar niet zo in verplaatsen.
      Maar nu ga je lachen, want ik heb dus wel afgelopen week een week (bijna) glutenvrij gegeten, haha. Niet om gezondheidsredenen, maar meer omdat ik eens wilde ondervinden waar mensen met een glutenintolerantie tegenaan lopen en hoe je dan bepaalde ingrediënten kan vervangen. En dat was interessant (en lekker!), want ik at ineens ontbijtjes met gierst, teff of boekweit. Natuurlijk ervoer ik het niet helemaal, want als je een intolerantie hebt mogen er ook geen sporen van gluten inzitten en hoewel ik wel havermout heb ontweken en goed op verpakkingen heb gekeken, weet ik dat niet helemaal zeker. Toch was het boeiend, vooral door de nieuwe gerechtjes! En nu weer terug naar gluten, haha, en ik moet zeggen dat ik ze heb gemist ;).
      Liefs

      • Lisa Steltenpool
        10 oktober 2016 19:41

        Hoi Sanne!!

        Leuk dat je een berichtje stuurt. Ik vind ook dat er echt meer glutenvrije producten moeten komen. Kwalitatief valt het mij vaak tegen, terwijl er met de kennis van nu heus wel kwalitatief goede producten op de markt moeten komen.

        Grappig dat je glutenvrij hebt geprobeerd. Het zal een goede test zijn geweest zeker? Zoveeeeeel producten bevatten gluten! Knap hoor! 🙂

Leave a Reply